جامعه ارزهای دیجیتال طی روزهای اخیر با دو رویداد امنیتی مهم و نگران‌کننده مواجه شده است که بار دیگر اهمیت رعایت اصول امنیت سایبری در نگهداری دارایی‌های دیجیتال را یادآوری می‌کند. در نخستین حادثه، یک کمپین گسترده کلاهبرداری فیشینگ از طریق تبلیغات گوگل کاربران کیف پول سخت‌افزاری Trezor را هدف قرار داده و باعث سرقت میلیون‌ها دلار بیت کوین شده است. در حادثه دوم نیز تیم توسعه BTCPay Server یک به‌روزرسانی امنیتی اضطراری برای رفع یک آسیب‌پذیری بحرانی منتشر کرده است که به گفته توسعه‌دهندگان، به‌طور فعال توسط مهاجمان مورد سوءاستفاده قرار گرفته است.
اگرچه این اتفاقات نگرانی زیادی در میان کاربران ایجاد کرده‌اند، اما نکته مهم این است که پروتکل اصلی بیت کوین هک نشده و امنیت شبکه بیت کوین همچنان پابرجاست. آنچه در این حملات رخ داده، سوءاستفاده از خطای انسانی، فیشینگ و آسیب‌پذیری نرم‌افزارهای جانبی بوده است.
کلاهبرداری فیشینگ از طریق تبلیغات گوگل چگونه انجام شد؟
بر اساس گزارش کاربران و داده‌های بلاک چین، مهاجمان با خرید تبلیغات گوگل توانسته‌اند وب‌سایتی جعلی را در بالاترین نتایج جستجو نمایش دهند. بسیاری از کاربران هنگام جستجوی عبارت Trezor Wallet یا Trezor در گوگل، ابتدا با یک نتیجه دارای برچسب Sponsored (تبلیغاتی) مواجه شده‌اند که ظاهری کاملاً مشابه وب‌سایت رسمی ترزور داشته است.
پس از ورود به این وب‌سایت جعلی، از کاربران خواسته می‌شد برای بازیابی کیف پول یا همگام‌سازی دستگاه، عبارت بازیابی (Seed Phrase یا Recovery Phrase) خود را وارد کنند. این همان مرحله‌ای است که مهاجمان کنترل کامل کیف پول را به دست می‌آورند. به محض وارد شدن ۱۲ یا ۲۴ کلمه بازیابی، تمامی دارایی‌های موجود در کیف پول قربانی قابل انتقال خواهد بود.
کارشناسان امنیت سایبری تأکید می‌کنند که هیچ شرکت معتبر تولیدکننده کیف پول سخت‌افزاری، از جمله Trezor یا Ledger، هرگز از کاربران نمی‌خواهد عبارت بازیابی خود را در وب‌سایت وارد کنند.
سرقت بیش از ۱.۶ میلیون دلار بیت کوین
بررسی داده‌های زنجیره‌ای نشان می‌دهد که یکی از آدرس‌های مرتبط با این کمپین فیشینگ بیش از ۲۴ بیت کوین دریافت کرده است؛ رقمی که با قیمت‌های فعلی بازار، حدود ۱.۶ میلیون دلار ارزش دارد.
یکی از قربانیان این حمله که با نام David در شبکه اجتماعی X (توییتر سابق) فعالیت می‌کند، اعلام کرد که تمام پس‌انداز زندگی خود را از دست داده است. او نوشت:
اولین نتیجه تبلیغاتی گوگل برای عبارت Trezor Wallet یک سایت فیشینگ بود. من تصور کردم وارد سایت رسمی شده‌ام و عبارت بازیابی را وارد کردم. چند دقیقه بعد تمام بیت کوین‌هایم منتقل شدند.
این موضوع نشان می‌دهد که حتی کاربران با تجربه نیز ممکن است در دام تبلیغات جعلی و طراحی حرفه‌ای صفحات فیشینگ گرفتار شوند.
چرا تبلیغات گوگل می‌تواند خطرناک باشد؟
بسیاری از کاربران تصور می‌کنند نتایج بالای گوگل همیشه معتبر هستند، اما در واقع تبلیغات گوگل توسط تبلیغ‌دهندگان خریداری می‌شود و در برخی موارد مهاجمان نیز می‌توانند با استفاده از دامنه‌های مشابه و طراحی حرفه‌ای، تبلیغات مخرب منتشر کنند.
در حملات اخیر، وب‌سایت جعلی از نظر طراحی، لوگو، رنگ‌بندی و حتی متن‌های راهنما شباهت بسیار زیادی به وب‌سایت رسمی Trezor داشته است. همین شباهت باعث شده کاربران بدون بررسی دقیق آدرس دامنه، اطلاعات حساس خود را وارد کنند.
آسیب‌پذیری بحرانی در BTCPay Server
هم‌زمان با انتشار اخبار مربوط به حمله فیشینگ ترزور، تیم توسعه BTCPay Server نیز یک هشدار امنیتی فوری منتشر کرد.
BTCPay Server یک درگاه پرداخت متن‌باز بیت کوین و ارزهای دیجیتال است که فروشگاه‌ها، کسب‌وکارها و ارائه‌دهندگان خدمات از آن برای دریافت مستقیم پرداخت‌های رمزارزی استفاده می‌کنند.
بر اساس اعلام توسعه‌دهندگان، یک آسیب‌پذیری بحرانی در نسخه‌های آسیب‌پذیر این نرم‌افزار شناسایی شده که در حال حاضر توسط مهاجمان مورد بهره‌برداری قرار گرفته است. این نقص امنیتی می‌تواند در برخی شرایط منجر به از دست رفتن دارایی‌های کاربران یا دسترسی غیرمجاز به سیستم پرداخت شود.
به همین دلیل، تیم BTCPay از تمامی مدیران سرورها خواسته است که بلافاصله به نسخه ۲.۴.۲ ارتقا دهند یا در صورت عدم امکان به‌روزرسانی فوری، سرورهای خود را موقتاً از دسترس خارج کنند.
چگونه از دارایی‌های بیت کوین خود محافظت کنیم؟
با توجه به افزایش حملات فیشینگ و سوءاستفاده از نرم‌افزارهای جانبی، رعایت نکات زیر ضروری است:
- هرگز عبارت بازیابی (Seed Phrase) را در هیچ وب‌سایت، فرم آنلاین یا پیام‌رسانی وارد نکنید.
- آدرس وب‌سایت را به‌صورت دستی تایپ کنید و از کلیک روی تبلیغات یا لینک‌های ناشناس خودداری نمایید.
- وب‌سایت‌های مهم مانند Trezor، Ledger و صرافی‌های معتبر را بوکمارک (Bookmark) کنید.
- از احراز هویت دو مرحله‌ای (2FA) در تمامی حساب‌های مرتبط با ارز دیجیتال استفاده کنید.
- سیستم‌عامل، مرورگر و نرم‌افزارهای کیف پول را همواره به آخرین نسخه به‌روزرسانی کنید.
- در صورت استفاده از BTCPay Server، وضعیت نسخه نصب‌شده را فوراً بررسی کرده و به نسخه امن ارتقا دهید.
آیا بیت کوین هک شده است؟
خیر. یکی از مهم‌ترین نکاتی که باید به آن توجه داشت این است که شبکه بیت کوین و پروتکل اصلی آن هک نشده است. تمامی سرقت‌های اخیر ناشی از فیشینگ، مهندسی اجتماعی و آسیب‌پذیری نرم‌افزارهای جانبی بوده‌اند.
این تفاوت بسیار مهم است؛ زیرا امنیت رمزنگاری و ساختار بلاک چین بیت کوین همچنان برقرار است، اما کاربران در صورت بی‌احتیاطی ممکن است کنترل کلیدهای خصوصی خود را از دست بدهند.
نتیجه‌گیری
حملات اخیر علیه کاربران Trezor و هشدار امنیتی BTCPay Server نشان می‌دهد که بزرگ‌ترین تهدید برای هولدرهای بیت کوین، اغلب نه خود بلاک چین، بلکه فیشینگ، تبلیغات جعلی، بدافزارها و نقص‌های نرم‌افزاری است. آگاهی امنیتی، بررسی دقیق آدرس وب‌سایت‌ها، به‌روزرسانی منظم نرم‌افزارها و نگهداری صحیح عبارت بازیابی می‌تواند از بسیاری از این سرقت‌ها جلوگیری کند.
همچنین برای افرادی که مدیریت حساب‌های مالی، صرافی‌های بین‌المللی یا سرویس‌های حساس را بر عهده دارند، استفاده از راهکارهای امنیتی تکمیلی مانند خرید آی پی ثابت می‌تواند به کاهش ریسک مسدود شدن حساب، شناسایی رفتار مشکوک و افزایش ثبات دسترسی به سرویس‌های مرتبط با ارزهای دیجیتال کمک کند. رعایت این اصول، امنیت دارایی‌های دیجیتال را در برابر بخش بزرگی از تهدیدهای رایج افزایش خواهد داد.